Xơ vữa động mạch là bệnh chứng nguy hiểm có nguy cơ dẫn đến các bệnh lý nguy hiểm về tim mạch. Xơ vữa động mạch chịu sự tác động của nhiều yếu tố như tuổi, giới tính, di truyền, hút thuốc lá, thừa cân, … Vậy làm thế nào để kiểm soát được xơ vữa động mạch và giảm mức độ nguy hiểm của bệnh?

Những yếu tố nguy cơ gây xơ vữa động mạch

nguy cơ tử vong do xơ vừa động mạch

Xơ vữa động mạch chịu sự chi phối của nhiều yếu tố khác nhau

Xơ vữa động mạch là bệnh phức tạp, diễn biến thầm lặng và chịu sự chi phối của nhiều yếu tố khác nhau. Cho đến nay, y học vẫn chưa xác định được chính xác nguyên nhân gây xơ vữa động mạch, tuy nhiên đã phát hiện được nhiều yếu tố nguy cơ như: tuổi tác, giới tính, chủng tộc, di truyền, các bệnh lý tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, tiểu đường hay các thói quen không lành mạnh như ăn uống thiếu khoa học, lười vận động.

May mắn là đa phần các yếu tố nguy cơ này đểu có thể kiểm soát và thay đổi, góp phần làm giảm tiến trình hình thành xơ vữa động mạch và phòng tránh được các biến chứng của nó.

Những yếu tố nguy cơ có thể kiểm soát

hút thuốc gây xơ vữa động mạch

Hút thuốc lá có nguy cơ dẫn đến xơ vữa động mạch

Huyết áp cao đồng nghĩa với việc các động mạch phải căng lên và kéo dài hơn khi tim hoạt động. Sự kéo căng này có thể làm tổn thương các tế bào nội mạc và do đó thu hút nhiều cholesterol xấu LDL và các tế bào bạch cầu tích tụ lại trong thành động mạch, hình thành các mảng xơ vữa.

  • Tiểu đường

Tăng đường huyết sẽ tạo điều kiện cho hiện tượng viêm mạch máu xảy ra. Đường huyết tăng cao nếu không được kiểm soát tốt sẽ làm tổn thương và viêm thành mạch, tạo tiền đề cho bệnh lý xơ vữa động mạch.

  • Rối loạn mỡ máu

Rối loạn mỡ máu dẫn đến tăng sự lắng đọng mỡ vào thành mạch. Các loại mỡ xấu như cholesterol toàn phần, triglyceride, LDL là thủ phạm gây xơ vữa động mạch. Khi lượng mỡ máu xấu tăng cao, nhất là LDL, tạo điều kiện cho sự lắng đọng mỡ trong các thành mạch, nội mạc mạch máu bị tổn thương, lâu dần dẫn đến xơ vữa động mạch.

  • Hút thuốc lá:

Hút thuốc lá gây nhiều bệnh ở nam giới, trong đó có xơ vữa động mạch. Hút thuốc lá trực tiếp làm tổn thương mạch máu, gây nên tình trạng tăng cholesterol xấu và huyết áp cao.

  • Thiếu vitamin B6, B12 và acid folic

Khi cơ thể thiếu vitamin B6, B12 và acid folic sẽ dẫn đến tăng homocystein máu, từ đó làm tăng tổn thương nội mạc động mạch, đẩy nhanh tiến trình hình thành xơ vữa động mạch.

Những yếu tố nguy cơ không thay đổi được

các nguy hiểm do bệnh xơ vữa động mạch

Nam giới có nguy cơ xơ vữa động mạch cao hơn nữ giới

  • Tuổi tác: Xơ vữa động mạch thường phổ biến sau 40 tuổi, ở nam giới thường sau 45 tuổi và nữ giới sau 55 tuổi.
  • Giới tính: Nam giới có nguy cơ xơ vữa động mạch cao hơn nữ giới. Tuy nhiên, sau thời kỳ mãn kinh, nữ giới cũng có tỉ lệ mắc bệnh tương tự nam giới.
  • Tiền sử gia đình: Xơ vữa động mạch thường gặp ở những thành viên cùng gia đình, tuy nhiên sự liên quan này chưa được biết rõ.

Dự phòng để tránh biến chứng tim mạch, đột quỵ não

Để phòng tránh xơ vữa động mạch và các biến chứng của nó, người bệnh nên áp dụng chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học, tăng hoạt động thể lực để tránh thừa cân, béo phì và không uống nhiều rượu bia, không hút thuốc lá.