Hầu hết mọi người cho rằng đột quỵ là một căn bệnh của tuổi già. Nhưng trẻ sơ sinh cũng có nguy cơ đột quỵ cao tương đương với người lớn tuổi. Đột quỵ trong 28 ngày đầu đời phổ biến nhiều hơn so với những gì các bậc cha mẹ có thể nhận ra. Tuy nhiên, đột quỵ ở nhóm tuổi còn non yếu này vẫn hầu nhưu chưa được thừa nhận và vì thế điều trị không kịp thời.
Đột quỵ là gì và mức độ phổ biến như thế nào
Đột quỵ là hiện tượng ngừng hoặc giảm đột ngột dòng chảy của máu trong não, mức độ nghiêm trọng đủ để gây tổn thương tới não. Có hai dạng đột quỵ: thiếu máu não cục bộ và xuất huyết não:
– Đột quỵ thiếu máu não cục bộ là khi lưu lượng máu tới não giảm, thường do cục máy đông gây nên, được gọi là huyết khối, tại một trong những mạch máu của não. Có hai dạng đột quỵ thiếu máu xảy ra ở trẻ nhỏ, đặc biệt ở trẻ sơ sinh: huyết khối tĩnh mạch, khi xuất hiện một cục máu đông tại một trong các tĩnh mạch của não, và đột quỵ thiếu máu động mạch, khi cục máu đông xuất hiệu ở trong một động mạch não.
– Đột quỵ xuất huyết não là khi một mạch máu ở trong hay gần não bị vỡ, gây chảy máu trong não.
Các loại đột quỵ
Tỷ lệ đột quỵ ở giai đoạn sơ sinh là rất cao so với trẻ trong giai đoạn “ẵm ngửa” và trẻ nhỏ. Huyết khối tĩnh mạch xảy ra ở 1 trong số 6000 trẻ sơ sinh, đột quỵ thiếu máu động mạch là ở 1 trong số 4000 trẻ sơ sinh, và đột quỵ do xuất huyết não là ở 1/4000 trẻ sơ sinh. Sau giai đoạn sơ sinh, nguy cơ đột quỵ giảm một cách đáng kể, và duy trì ở mức thấp cho đến khi già.
Tại sao đột quỵ lại xảy ra ở trẻ sơ sinh?
Trong giai đoạn thai kỳ, các protein đi qua nhau thai từ mẹ sang bào thai, giúp giảm nguy cơ xuất huyết. Tuy nhiên, nó lại khiến bào thai có nguy cơ đông máu và đột quỵ cao hơn. Mặc dù vậy, thỉnh thoảng các cục máu đông có thể hình thành trong nhau thai và di chuyển vào trong dòng máu của bào thai. Các cục máu đông này cuối cùng có thể tự đi tới não của trẻ và gây đột quỵ.
Chuyển dạ và sinh nở cũng là thời điểm thường đột quỵ có thể xảy ra ở trẻ sơ sinh. Sinh con có thể gây áp lực mạnh lên đầu của đứa trẻ. Tạo áp lực lên các động mạch và tĩnh mạch trong đầu trẻ có thể dẫn tới hình thành cục máu đông và gây đột quỵ.
Ngoài ra, trẻ sơ sinh chào đời có lượng máu nhiều hơn so với chúng ta, số lượng hồng cầu gấp đôi người lớn, và bản thân nó có thể dẫn tới hiện tượng đông máu. Trong vài ngày đầu sau khi sinh, mất nước cũng có thể là một vấn đề làm cho máu đông lại.
Những triệu chứng đột quỵ ở trẻ sơ sinh là gì?
Đột quỵ ở trẻ sơ sinh thường cho thấy không có triệu chứng lâm sàng, và các vấn đề thường không được nhận ra và do đó không được điều trị cho đến khi trẻ lớn hơn. Các triệu chứng thường thấy ở trẻ lớn hơn và người lớn, chẳng hạn như các vấn đề về ngôn ngữ, tê một bên, hay mất cân bằng, là khó hay không thể phát hiện ra ở trẻ sơ sinh.
Với những trẻ sơ sinh thể hiện các triệu chứng, phần lớn biểu hiện với một cơn co giật. Co giật là dấu hiệu đột quỵ dễ nhận ra nhất ở nhóm tuổi này. Các triệu chứng co giật đôi khi khó thấy ở trẻ sơ sinh, và chúng gồm những biểu hiện sau:
– Các cử động bất thường trên khuôn mặt lặp đi lặp lại, gồm có mút, nhai hay cử động mắt
– Các cử động bất thường khi đi xe đạp
– Nhìn chằm chằm
– Ngưng thở hay tạm ngưng thử liên quan tới nhịp tim chậm
– Các cử động co giật nhịp nhàng liên quan tới các cơ của mặt, lưỡi, cánh tay, chân hay các khu vực khác trên cơ thể
– Hiện tượng cứng hay co thắt các nhóm cơ
– Co giật nhanh, đơn lẻ ở một cánh tay, chân hoặc toàn bộ cơ thể.
Một dấu hiệu đột quỵ nổi bật ở người lớn đó là hiện tượng suy yếu một bên của cơ thể. Tuy nhiên, não của trẻ sơ sinh chưa trưởng thành và triệu chứng này có thể không xuát hiện ở một bệnh nhi đột quỵ sơ sinh. Thông thường, khoảng 15% só trẻ sơ sinh bị đột quỵ cho thấy một bên cơ thể sẽ cử động ít hơn. Hiện tượng suy yếu một bên dễ dàng nhận ra hơn khi trẻ lớn lên.
“Thuận tay” là một triệu chứng đột quỵ có thể xuất hiện sau giai đoạn sơ sinh, từ khoảng 6 tuần cho tới 6 tháng tuổi. Những đứa trẻ này có thể thích tay trái hoặc tay phải và làm được nhiều điều hơn với tay đó. Một số bậc cha mẹ nhầm lẫn điều này có nghĩa là trẻ đã đạt được một bước tiến mới ở lứa tuổi đó, nhưng thực tế thì đây lại là một dấu hiệu đột quỵ. Ở những đứa trẻ khỏe mạnh, thuận tay thường không xuất hiện cho tới khoảng 12 tháng tuổi. Logo-Danapha-symbol (Custom)

(…) Còn tiếp

Bs Mai Phương – Bệnh viện Nhi TW
Theo Tạp chí Dược & Mỹ phẩm – số tháng 8/2018

Cholestin là thuốc Đông Dược được bào chế hoàn toàn từ các thảo dược như ngưu tất, nghệ, rutin, chỉ định trong các trường hợp: hạ cholesterol máu cao, phòng ngừa xơ vữa động mạch, cao huyết áp, điều trị hỗ trợ trong bệnh béo phì. Cholestin không gây ra các ảnh hưởng đến chức năng gan, thận, đường huyết, nhịp tim nên có thể sử dụng để điều trị trong thời gian dài, an toàn cho người bệnh. 

>> Hãy đặt câu hỏi cho chuyên gia tư vấn